Esaki ta e welga cu a cambia historia laboral mundial y ta e motibo pakico nos ta celebra Dia di Obrero riba 1 di Mei.
Na 1886, trahadonan na Merca tabata traha 10, 12, hasta 16 ora pa dia, 6 dia pa siman. Nan salario tabata abou y e condicionnan tabata peligroso. E movimiento pa un dia di 8 ora a cuminsa crece:
“8 ora pa traha, 8 ora pa sosega, 8 ora pa biba.”

1 di Mei 1886
Sindicatonan a yama un welga nacional riba 1 di Mei 1886 pa exigi un dia di 8 ora di trabao. Na Chicago so, mas di 80.000 trahado a stop di traha y a sali riba caya. Na principio, tur cos tabata pacifico.
3 di Mei 1886
Na fabrica di machine McCormick, polis a tira riba trahadonan cu tabata protestando. 2 trahado a muri y varios a keda herida. Esaki a causa hopi indignacion bou di e trahadonan.
4 di Mei 1886 – Haymarket Square
Lidernan laboral a organiza un reunion riba Haymarket Square pa protesta contra violencia policial. Tabatin mas o menos 3.000 hende. E reunion tabata trankil te ora cu polis a yega pa dispersa e multitud.
Diripiente, un persona a tira un bom den e polisnan. 7 polis a muri. Polis a responde tirando riba e multitud. 4 trahado a muri y decenas a keda herida. Te awe, nunca a descubri ken a tira e bom.
Gobierno a laga aresta 8 lider sindical anarquista, aunke mayoria di nan ni no tabata presente na Haymarket e anochi ey. Nan a wordo acusa sin prueba solido.
Resultado
Na 1887, 4 di nan a wordo colga: August Spies, Albert Parsons, Adolph Fischer y George Engel.
Nan a bira conoci como “E Mártirnan di Chicago.”
Na 1889, e Segunda Internacional Socialista — un organisacion funda na Paris pa partidonan socialista y laboral — a declara 1 di Mei como Dia Internacional di Trahado, pa honra e mártirnan di Chicago y sigui lucha pa un dia di 8 ora.
Conclusión
E welga di Chicago di 1886 a cuminsa como un lucha pa 8 ora di trabao, pero a termina den violencia na Haymarket. E sacrificio di e lidernan sindical a inspira leynan laboral rond mundo. Awe nos tin un dia di 8 ora, en gran parti danki na nan lucha.
Esaki ta, en corto, e historia tras di 1 di Mei. Nos mester reflexiona riba e lucha y sacrificio hiba cu nos no mester laga bai perdi.
Un pabien ta bai awe na tur trahadonan di Aruba, y particularmente na miembronan di TOPA.
CU SINDICATO, SEMPER BO POR LOGRA MEHORA DEN BO CONDICION DI TRABAO.
BIRA MIEMBRO, ORGANISA BOSO MES Y AFILIA NA UN SINDICATO PA BO ADELANTO LABORAL.





