Un comision independiente a presenta resultado di evaluacion di e “Areglo Mutuo” (e pacto di reforma entre Hulanda y Aruba) cu ta acapara e Landspakket. E resultado di e evaluacion ta mustra cu Aruba ta haciendo un bon esfuerso pa drecha su asuntonan, pero ainda falta pa e reformanan aki drenta den ehecucion pa e ciudadano por sinti e cambio den su bida diario.
Kico e resultado di evaluacion ta bisa encuanto Aruba?
- Aruba tin e control: di e tres paisnan den Caribe, Aruba ta esun cu a demonstra di tin e miho control y un bista mas stabiel riba e proyectonan.Â
- Hopi plan, falta ehecucion: a traha hopi plan di maneho riba papel, pero masha poco proyecto a keda cla por completo. Mayoria di e reformanan ainda tin cu cuminsa funciona structuralmente den realidad.
- Falta di hende pa traha: E obstaculo di mas grandi na Aruba ta cu tin falta di trahado capacita den gobierno y falta di hende experto pa traha e leynan necesario. P’esey hopi cambio ta pega.
- E comision ta subraya cu e trabounan a cuminsa den tempo di tension: E areglo aki a nace den e crisis di COVID-19 ora Aruba tabatin mester di placa. E falta di confiansa den principio a crea tension, pero awor e cooperacion ta cana un tiki mas den trankilidad.
Kico e comision ta conseha pa haci awo?
Nan ta conseha pa extende e areglo cu 2 aña (te cu april 2029) pa termina e trabou, pasobra reformanan grandi ta tuma hopi tempo. Pa e motibo aki, ta mihor pa haci e lista mas cortico; en bes di kier cambia binti cos pareu y laga tur na mita, Aruba mester scoge y enfoca su mes unicamente riba e reformanan structural cu ta mas urgente y haci esakinan bon. Banda di esaki, nan ta conseha pa uza e fondonan cu Hulanda ta duna via e TWO (Tijdelijke Werkorganisatie) pa fortifica e departamentonan cu ta skirbi ley, pa e cambionan por cana mas rapido. Pa loke ta trata transparencia, e comision ta di opinion cu Parlamento mester haya mas transparencia riba e placa y e progreso pa asina pueblo por sa exactamente kico ta pasando.
Conclusion
Pa conclui, Parlamentario Tromp-Lee ta di opinion cu mester negosha miho y percura pa stop cu e asina yama “vinkjes-cultuur”, caminda Hulanda ta actua manera un juffrouw di scol cu djis ta check un lista pa wak si Aruba a haci su tarea. E parlamentario ta keda subraya cu mester bini cu un colaboracion real y structural caminda tur dos pais ta igual. Hulanda tambe tin un beneficio pa Aruba ta fuerte y structuralmente stabiel; ora Aruba ta structuralmente sano, henter Reino ta mas safe y mas den ekilibrio.





